Preambuła
Kodeks Etyki Zawodowej Polskiego Stowarzyszenia Poligraferów określa zasady, które mają wspierać odpowiedzialne, rzetelne i etyczne prowadzenie badań poligraficznych, z poszanowaniem praw wszystkich stron zaangażowanych w proces badania. Przestrzeganie tych zasad wzmacnia wiarygodność Stowarzyszenia i przyczynia się do budowania zaufania społecznego wobec badań poligraficznych.
I. Zasady ogólne
1. Członek Stowarzyszenia jest zobowiązany utrzymywać najwyższe standardy prowadzenia badań poligraficznych, zgodnie z najlepszą wiedzą, umiejętnościami i obowiązującym prawem, wykonując je rzetelnie, sumiennie i z należytą starannością.
2. Członek Stowarzyszenia nie przeprowadzi badania poligraficznego, jeśli istnieje przesłanka, że jego realizacja mogłaby naruszyć przepisy prawa lub standardy zawodowe.
3. Członek Stowarzyszenia przedstawia swoje kwalifikacje zgodnie z prawdą, posiadanymi uprawnieniami oraz doświadczeniem zawodowym, zna granice swoich kompetencji i nie podejmuje działań wykraczających poza te kompetencje.
4. Członek Stowarzyszenia zachowuje neutralność i nie pozwala, by sugestie osób zainteresowanych wynikiem badania wpływały na jego opinie.
5. Członek Stowarzyszenia stale dąży do aktualizacji swojej wiedzy oraz podnoszenia swoich kompetencji poprzez udział
w szkoleniach, kursach oraz konferencjach naukowych.
II. Relacje z osobą badaną
1. Badania muszą być prowadzone w sposób niezależny i obiektywny, z poszanowaniem praw, prywatności i godności osoby badanej.
2. Członek Stowarzyszenia informuje osobę badaną o celu oraz przebiegu badania, a także o jej prawach, w tym o prawie do odmowy udziału w badaniu na każdym jego etapie.
3. Członek Stowarzyszenia powinien dbać o warunki badania, które nie narażają dobra psychicznego i fizycznego osoby badanej.
4. Członek Stowarzyszenia nie może wywierać presji na osobę badaną ani wprowadzać jej w błąd.
5. Członek Stowarzyszenia w trakcie badania poligraficznego nie zadaje pytań, które mają na celu pozyskanie informacji o przynależności społecznej, politycznej, rasowej, wyznaniu religijnym czy orientacji seksualnej, chyba że jest to wymagane przepisami prawa w ramach prowadzonego postępowania.
6. Członek Stowarzyszenia nie może dyskryminować osoby badanej z uwagi na jej przynależność rasową, przekonania religijne, płeć, język, orientację seksualną, status społeczny, wiek lub przekonania polityczne.
III. Poufność i ochrona danych
1. Członek Stowarzyszenia zobowiązany jest zachować w tajemnicy wszystkie dane osobowe i informacje uzyskane podczas badania, które nie mają bezpośredniego związku z jego celem, a mogłyby naruszyć prywatność lub dobre imię osoby badanej, z wyjątkiem sytuacji, gdy ujawnienia ich wymagają przepisy prawa lub formalne wezwanie organu prowadzącego postępowanie.
2. Członek Stowarzyszenia udostępnia wynik badania wyłącznie zleceniodawcom, osobom przez niego wskazanym bądź podmiotom upoważnionym na mocy przepisów prawa.
IV. Opinie i metodologia
1. Opinie z badań poligraficznych muszą być sporządzane wyłącznie na podstawie rzetelnie zgromadzonego materiału diagnostycznego, posiadanej wiedzy, doświadczenia oraz potwierdzonych kwalifikacji zawodowych.
2. Członek Stowarzyszenia powinien korzystać wyłącznie z metod, których wiarygodność została potwierdzona naukowo.
3. Członek Stowarzyszenia nie może zawierać w opinii ocen stanu psychicznego lub fizycznego osoby badanej, jeśli wykraczają one poza jego kwalifikacje, z wyjątkiem sytuacji, gdy informacje te wpływają na przebieg badania lub stanowią przeciwwskazanie do jego wykonania.
4. Sporządzanie fałszywych, wprowadzających w błąd lub nierzetelnych opinii jest zabronione.
V. Postawa zawodowa i konflikt interesów
1. Członek Stowarzyszenia nie może przyjmować żadnych gratyfikacji ani innych korzyści, które mogłyby wpłynąć na przebieg lub wynik badania.
2. Członek Stowarzyszenia powinien unikać wszelkich sytuacji, które mogłyby prowadzić do konfliktu interesów.
W przypadku ich zaistnienia ma obowiązek niezwłocznie poinformować o tym zleceniodawcę.
3. Publiczna krytyka innego członka Stowarzyszenia jest dopuszczalna wyłącznie w oparciu o udokumentowane fakty i w trybie przewidzianym w statucie lub regulaminach.
4. Członek Stowarzyszenia powinien aktywnie wspierać rozwój Stowarzyszenia i współpracować z innymi członkami w celu promowania dobrych praktyk zawodowych.
VI. Postępowanie w przypadku naruszeń
1. Naruszenie postanowień Kodeksu podlega rozpatrzeniu przez Komisję Etyki powołaną przez Stowarzyszenie.
2. Komisja Etyki prowadzi postępowanie wyjaśniające, umożliwia członkowi złożenie wyjaśnień i przedstawienie dowodów, a następnie podejmuje decyzję zgodnie z postanowieniami statutu.
3. W przypadku rażącego naruszenia zasad Kodeksu, członek może zostać zawieszony lub wykluczony ze Stowarzyszenia.
VII. Postanowienia końcowe
W sprawach nieuregulowanych niniejszym Kodeksem stosuje się przepisy prawa polskiego oraz uznane międzynarodowe standardy badań poligraficznych, w szczególności zalecenia American Polygraph Association (APA).
Kodeks wchodzi w życie z dniem 09.09.2025 roku i jest obowiązujący dla wszystkich członków Polskiego Stowarzyszenia Poligraferów.
